„W obliczu komety – Durs Grünbein w rozmowie“
Seebad Heringsdorf
W kosmosie Dursa Grünbeina historia i teraźniejszość stają się partnerami do rozmowy. Jego powieść „Kometa”, wydana w 2023 roku, rysuje jasną ścieżkę między wielkimi wstrząsami naszych czasów – wojnami na Ukrainie i na Bliskim Wschodzie – a pytaniami o winę, przeznaczenie i przetrwanie cywilizacji. Powieść opowiada życie jego babki Dory: z ubogich śląskich warunków przeprowadziła się do Drezna, gdzie znalazła skromne szczęście w cieniu reżimu nazistowskiego, aż burza ogniowa 13 lutego 1945 roku zniszczyła wszystko. Grünbein splata tę biografię z poetycką precyzją, filozoficzną głębią i ostrzeżeniem przed katastrofami, które nadchodzą z oddali i zmieniają wszystko – echo w dzisiejszych wojnach.
Na tym tle historyk kultury Manfred Osten rozmawia z Dursem Grünbeinem o powieści w obliczu snu rozumu – wielkie, jasne zdania o wojnie, pamięci i języku.
Durs Grünbein
Durs Grünbein urodził się 9 października 1962 roku w Dreźnie. Jest jednym z najważniejszych i najbardziej wpływowych na arenie międzynarodowej niemieckich poetów i eseistów. Po upadku żelaznej kurtyny podróżował po Europie, Azji Południowo-Wschodniej i Stanach Zjednoczonych. Był gościem German Department na New York University oraz Villa Aurora w Los Angeles. Za swoją twórczość otrzymał liczne nagrody, w tym Nagrodę im. Georga Büchnera, Nagrodę im. Friedricha Nietzschego, Nagrodę im. Friedricha Hölderlina, polską Międzynarodową Nagrodę Literacką im. Zbigniewa Herberta oraz Premio Internazionale NordSud Fondazione Pescarabruzzo. Jego książki zostały przetłumaczone na wiele języków. Mieszka w Berlinie i Rzymie.
Manfred Osten
Dr h.c. mult. Manfred Osten urodził się w 1938 roku w Ludwigslust w Meklemburgii. Po ucieczce do Republiki Federalnej Niemiec w 1952 roku studiował w latach 1959–1964 prawo, filozofię, muzykologię i literaturę w Hamburgu i Monachium. W 1969 roku obronił doktorat poświęcony pojęciu prawa naturalnego we wczesnych pismach Friedricha Schellinga. W tym samym roku rozpoczął służbę dyplomatyczną, która zaprowadziła go do Francji, Kamerunu, Czadu, Węgier, Australii i Japonii. W 1993 roku objął kierownictwo Referatu Europy Wschodniej w Urzędzie Prasowym i Informacyjnym Rządu Federalnego, a od 1995 do 2004 roku pełnił funkcję Sekretarza Generalnego Fundacji Alexandra von Humboldta. Do jego głównych obszarów badawczych należą badania nad Goethem, muzykologia XIX wieku oraz europejska i azjatycka historia kultury. Wśród jego najważniejszych publikacji znajdują się m.in. „Die Welt, ein großes Hospital" – Goethe i wychowanie człowieka do roli »humanitarnego pielęgniarza« (Wallstein Verlag, 2021), „Gedenke zu leben! Wage es, glücklich zu sein!" czyli Goethe i szczęście (Wallstein Verlag, 2017), „Alles veloziferisch" czyli Goethego odkrycie powolności (Insel Verlag, 2013), „Die Kunst, Fehler zu machen" (Suhrkamp, 2006), „Das geraubte Gedächtnis" (Insel Verlag, 2004), „Die Erotik des Pfirsichs" (Suhrkamp, 1996) oraz wydany przez niego tom „Alexander von Humboldt: Über die Freiheit des Menschen auf der Suche nach Wahrheit" (Insel-Suhrkamp, 1999). Oprócz działalności naukowej dr Osten był również aktywny muzycznie: w latach 1981–1983 grał jako altowiolista tutti w Melbourne Symphony Orchestra i Victorian State Opera w Australii. Wykładał gościnnie na uniwersytetach w Grazu i Peczu, gdzie prowadził zajęcia na temat „Goethe i nowoczesność". Regularnie wygłasza odczyty i wykłady w kraju i za granicą, a w dyskusjach panelowych występował m.in. z Peterem Sloterdijkiem, Rüdigerem Safranskim, Martinem Walserem, Adolfem Muschgiem, Christophem Schlingensiefem, Horstem Bredekampem, Dietrichem Fischerem-Dieskau, Hansem Magnusem Enzensbergerem, Peterem Steinem, Richardem von Weizsäckerem, Joachimem Kaiserem, Bernhardem Buebem, Dursem Grünbeinem, Martinem Mosebachem, Walterem Kempowskim, Wolfem Singerem, Jewgienijem Jewtuszenką i Alfredem Brendelem.
Bądź na bieżąco
